تعیین مقدار بهینه کمپوست به‌منظور مهار رواناب و هدررفت خاک در شرایط آزمایشگاهی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه مهندسی آبخیزداری، دانشکدۀ منابع طبیعی ساری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ایران

2 هئیت علمی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

3 دانشیار گروه آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

چکیده

با توجه به اینکه مقدار زیادی خاک از سطح حوزه‌های آبخیز توسط عوامل فرسایشی از دسترس خارج می‌گردد. کاربرد روش-های مدیریتی برای مهار هدررفت خاک لازم است. بنابراین استفاده از افزودنی‌های قابل دسترس، اقتصادی و دوست‌دار محیط زیست می‌تواند در مهار رواناب و هدررفت خاک راه‌کار مناسبی باشد. از طرفی حفاظت آب و خاک نیازمند تعیین مقدار بهینه افزودنی‌های خاک می‌باشد تا علاوه بر کاهش هزینه‌ها از آلودگی‌های آب با کاربرد کودهای شیمیایی نیز جلوگیری نمود. با وجود این، تعیین مقدار بهینه افزودنی‌های مختلف خاک با هدف کمّی‌سازی اثر آن‌ها بر مؤلفه‌های رواناب و هدررفت خاک کم‌تر توجه شده است. بر همین اساس، پژوهش حاضر به‌منظور تعیین مقدار بهینه کمپوست در مقادیر مختلف معادل 25/2، 5/4، 0/9 و 0/18 تن در هکتار و مقایسه مقادیر استفاده شده روی مهار رواناب و هدررفت خاک از کرت‌های آزمایشگاهی با مساحت 5/0 مترمربع با استفاده از شدت 50 میلی‌متر بر ساعت در خاک کشاورزی انجام پذیرفت. نتایج آماری دلالت بر اثر معنی‌دار مقادیر مختلف افزودنی کمپوست روی تغییرات افزایش زمان شروع رواناب و کاهش حجم و ضریب رواناب، هدررفت خاک و غلظت رسوب در سطح 99 درصد داشت. هم‌چنین، بررسی اثر حفاظتی و گروه‌بندی مقادیر مختلف کمپوست نشان داد که کمپوست با مقدار 0/9 تن بر هکتار به دلیل اثر یکسان آن با مقدار 0/18 تن بر هکتار بر تغییرات ضریب رواناب و غلظت رسوب و نیز بحث صرفه اقتصادی آن، مقدار مذکور را می‌توان به‌عنوان مقدار بهینه و کاربردی در شرایط طبیعی پیشنهاد داد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Determination of compost optimum amount for soil loss and runoff control in laboratory conditions

نویسندگان [English]

  • Leila Gholami 1
  • kaka shahedi 2
  • A. Kavian 3
1 Department of Watershed Management Engineering, Collage of Natural Resources, Sari of Agricultural Sciences and Natural Resources, Sari, Iran
2 Department of Watershed Management, Faculty of Natural Resources, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University, Sari, Iran
3 Associated Professor, College of Natural Resources, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University
چکیده [English]

Given that, a lot of amount of soil lost from watershed area by erosion factors. The application of management methods is necessary for soil loss control. Therefore, the use of the available, economical and environmentally friendly conditioners can be the suitable approach in soil loss and runoff control. On the other hand, the soil and water conservation need to the suitable amount determination of soil conditioners to be in addition to reducing costs, from water contaminants prevented with application of chemical fertilizers. However, the optimum amount determination of soil various conditioners with quantifying aim of these effect less attended on runoff and soil loss components. Accordingly, the present study for determination of compost optimum amount in various amount of 2.25, 4.5, 9.0 and 18.0 t ha-1 and the comparison of used amount on runoff and soil loss control from plot area of 0.5 m2 was conducted using rainfall intensity of 50 mm h-1 in agricultural soil. The statistical results indicated on the significant effect of various compost amounts on changes of increasing time to runoff and decreasing runoff volume and coefficient, soil loss and sediment concentration in level of 99 percent. Also, the study of conservation effect and grouping compost various amount showed that the compost with rate of 9.0 t ha-1 for the same effect with amount of 18.0 t ha-1 on changing runoff coefficient and sediment concentration and also its cost-effective discussion can suggest as the optimum and practical amount in natural conditions.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Amount of compost optimum
  • Soil concentration changes
  • Soil organic conditioner and Water erosion control

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 30 مهر 1398
  • تاریخ دریافت: 21 مهر 1397
  • تاریخ بازنگری: 04 خرداد 1398
  • تاریخ پذیرش: 28 خرداد 1398